
Đã hơn 30 năm có mặt ở số nhà 110 Hoàng Văn Thụ (quận Phú Nhuận), tiệm bánh mì này luôn nườm nượp người xếp hàng mua ổ bánh mì thuộc hàng ngon nhất Sài Gòn. 5h sáng đã diễn ra cảnh xếp hàng mua bánh mì tại 110 Hoàng Văn Thụ. Những giờ khác cũng có rất đông người qua lại cũng tấp vào để mua cho được ổ bánh mì ngon lành mà sạch sẽ. Trước đây, tiệm bánh mì này có tên Hồng Hoa 110, nhưng ngày một nhiều cửa hàng nhái tên này nên tiệm lấy luôn số nhà đặt tên cho tiện. Hồng Hoa là tên của chủ quán. Nhà không phải thuê nên người chủ cũng không lo mất thương hiệu. Cũng bởi không phải lo chi phí mặt bằng nên ổ bánh mì tại đây có phần nhân khá chất lượng mà chỉ bán với giá 15.000 đồng/ổ. Nhân gồm có xúc xích, chà bông, thịt luộc, paté, chả lụa, đồ chua, sốt trứng đặc trưng của Sài Gòn, đồ chua, dưa leo và rau ngò. Sự đặc sắc và tinh tế là do nhà tự làm chứ không phải lấy mối. 

Gần sáu chục năm qua, xe xôi Tám Cẩu vẫn đều đặn phục vụ ở góc ngã tư Cao Thắng và Điện Biên Phủ (quận 10). Buổi sáng đi ngang qua đường Điện Biên Phủ có thể thấy ngay xe xôi này ở góc ngã tư. Còn buổi chiều thì chỉ khách quen mới biết vì xe đứng lùi vào con hẻm sát tiệm phở 5 sao gần đó. Chị Hà Thị Lượng, chủ nhân của xe xôi lâu đời này cho biết “chị cũng không rõ vì sao có tên Tám Cẩu, rất có thể lấy tên má chị, vì má chị là con thứ tám trong gia đình. Cha chị họ Hà, người gốc Hoa, còn má quê ở Bình Chánh. Có lẽ món thịt heo luộc làm nên danh tiếng của Tám Cẩu ảnh hưởng khá nhiều từ cách nêm nếm của người Hoa”. Những khách quen đã trót thích vị thịt luộc của xôi Tám Cẩu thì không còn tìm ăn ở những nơi khác nữa. Chị Lượng bật mí, làm món thịt luộc theo cách của ba chị rất cầu kỳ. Đo là phải chọn thịt ba rọi cuốn với thịt nách, lựa loại ít mỡ, bó thật chặt rồi luộc đúng một tiếng rưỡi, luộc ít hơn thì thịt cứng, luộc quá giờ thì thịt bị bở, khi cắt sẽ rất dễ nát. 

Nhà hàng Nguyên Sinh bán món bánh mì với thịt nguội (người Hà Nội xưa hay gọi là “cơm Tây”) cho tầng lớp trung lưu hay công chức làm việc cho Pháp từ năm 1942, cũng là một trong những nhà hàng đầu tiên do người Việt mở ở Hà Nội, với cái tên “Nguyên Sinh restaurant”. Chủ tiệm bánh mì Nguyên Sinh là ông Nguyễn Văn Miêu năm nay 96 tuổi, hiện sống ở Sài Gòn cùng người con trai cả và con trai út, cũng hai người đang nối nghiệp ông. "Nguyên Sinh" chính là tên người con trai cả của ông. Tiệm bánh mì Nguyên Sinh ở Sài Gòn mở năm 1982 dù ông Miêu vào Sài Gòn từ 1979. Còn chi nhánh bánh mì Nguyên Sinh ở Hà Nội là của người con trai thứ. Cách thưởng thức bánh mì thịt ở tiệm Nguyên Sinh Sài Gòn thật khác lạ, một dĩa thịt nguội được đưa ra gồm 7 loại khác nhau: paté gan, xúc xích, giò thủ, giò heo rút xương, thịt hun khói… ăn kèm đồ chua gồm củ cải, dưa leo và cà rốt ngâm chua và bơ ngoại nhập. Có lẽ đây cũng là hình ảnh về lối thưởng ngoạn phong lưu của người Hà Nội dưới thời Pháp thuộc. Ấn tượng nhất phải kể đến món pâté gan heo hay gan gà với một hương vị đặc trưng không thể diễn tả bằng lời, hòa quyện với hương bánh mì để lại một dư vị thật khó tả. Chủ quán tiết lộ, món pâté được cho bột quế (chứ không phải húng lìu như thường thấy) ở một mức rất ít, vừa đủ để món này không quá nồng mà dậy lên mùi thơm quyến rũ. Các món thịt xông khói hay xúc xích cũng vậy, với hương vị đặc thù mà không tiệm nào khác có được (dù cho hình thức có thể rất giống nhau). 

Hòa Mã của tôi từ những ngày học cấp một hay là bây giờ, của một thanh niên đã xấp xỉ ba mươi, hình như cũng chẳng thay đổi là mấy. Vẫn không gian cũ kỹ và ọp ẹp đó, vẫn cái tủ bánh mì nhỏ mà ngày xưa tôi hay đứng cạnh ba, hay cái bảng hiệu cùng với font chữ như thách đố thời gian… Thế hệ của tôi hay trẻ hơn chắc ít khi để ý đến cái quán bánh mì nhỏ xíu, nhìn thoáng qua có phần ọp ẹp nằm gần ngã tư Cao Thắng - Nguyễn Đình Chiểu này. Nhất là lịch sử thú vị của nó. Theo nhiều tài liệu tham khảo thì năm 1954, vợ chồng ông Lê Minh Ngọc và bà Nguyễn Thị Tịnh di cư vào Nam. Trước đó bà Tịnh đã làm cho hãng thịt nguội chuyên cung cấp sản phẩm cho các nhà hàng Pháp ở Hà Nội. Trước khi vào Sài Gòn, hai ông bà đã có sẵn ý tưởng mở cửa hàng bán bánh mì, thịt nguội để phục vụ cho người dân nơi đây. Và thế là cửa hàng bánh mì thịt nguội mang tên Hoà Mã (tên một làng ở ngoại ô Hà Nội) ra đời năm 1958 tại số 511 Phan Đình Phùng (nay là Nguyễn Đình Chiểu, quận 03). Sau đó hai năm, tiệm dời về số 51 Cao Thắng cho đến nay. Ban đầu, tiệm cũng bán bánh mì riêng, thịt nguội riêng, ăn tại chỗ hoặc mang về. Nhưng người mua thường là công nhân viên chức hay là sinh viên học sinh vốn không có nhiều thời gian vào buổi sáng để nhẩn nha ngồi ăn ở tiệm. Thế là Hoà Mã làm ổ bánh mì vừa đủ cho suất ăn sáng dài hơn gang tay, nhét thịt, chả lụa và pa-tê vào giữa để người mua tiện mang theo vào nơi làm việc hay lớp học.