Lắng nghe nhân dân bằng trái tim, hành động và trách nhiệm

Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động

Tại đại hội, các đại biểu đã hiệp thương, cử Đoàn chủ tịch gồm 33 nhân sự, Đoàn thư ký gồm 3 nhân sự; thông qua chương trình và quy chế làm việc của đại hội; nghe báo cáo tình hình đại biểu tham dự đại hội; nghe trình sửa đổi, bổ sung Điều lệ Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) VN.

ẢNH: TUẤN MINH

Tiếp theo, Phó chủ tịch thường trực, Tổng thư ký Ủy ban T.Ư MTTQ VN Hà Thị Nga đã trình bày báo cáo kiểm điểm hoạt động của Ủy ban T.Ư, Đoàn chủ tịch và Ban thường trực Ủy ban T.Ư MTTQ VN khóa X giai đoạn 2024 - 2026. Theo đó, ngay sau Đại hội MTTQ VN lần thứ X, Ủy ban T.Ư MTTQ VN đã ban hành các chương trình công tác toàn khóa, quy chế hoạt động và chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Đồng thời, nhiều kế hoạch phối hợp, giám sát, phản biện xã hội cũng được triển khai đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của hệ thống Mặt trận.

Trong giai đoạn 2024 - 2026, Ủy ban T.Ư MTTQ VN đã tổ chức 7 hội nghị toàn khóa để quyết định nhiều chủ trương lớn, đồng thời kiện toàn nhân sự nhằm bảo đảm hoạt động thông suốt, hiệu quả. Đoàn chủ tịch phát huy vai trò chủ trì hiệp thương dân chủ, phối hợp chặt chẽ với Quốc hội, Chính phủ trong công tác xây dựng pháp luật và chuẩn bị bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031.

MTTQ VN cũng tham gia tích cực vào quá trình sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013, sửa đổi luật MTTQ VN, luật Công đoàn, luật Thanh niên, cùng nhiều chính sách liên quan quyền và lợi ích của nhân dân. Công tác an sinh xã hội tiếp tục là điểm nhấn nổi bật trong hoạt động của Mặt trận thời gian qua. Ban thường trực Ủy ban T.Ư MTTQ VN đã phối hợp triển khai hiệu quả các phong trào thi đua yêu nước, đặc biệt là chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát, xây dựng 5.500 căn nhà đại đoàn kết cho đồng bào dân tộc thiểu số, hộ nghèo khu vực Tây Bắc.

ẢNH: TTXVN

Cạnh đó, công tác vận động nguồn lực hỗ trợ đồng bào bị ảnh hưởng thiên tai, bão lũ cũng đạt nhiều kết quả tích cực với tổng kinh phí hỗ trợ lên tới hàng nghìn tỉ đồng. Đáng chú ý, hệ thống Mặt trận đã có bước chuyển mạnh mẽ trong chuyển đổi số khi ban hành Đề án chuyển đổi số MTTQ VN giai đoạn 2025 - 2030, từng bước triển khai nền tảng "Mặt trận số" phục vụ công tác điều hành, tiếp nhận ý kiến cử tri và nắm bắt dư luận xã hội.

Trong thời gian tới, MTTQ VN sẽ tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động theo hướng gần dân, sát dân hơn; nâng cao chất lượng giám sát, phản biện xã hội; phát huy vai trò cầu nối giữa Đảng, Nhà nước với nhân dân, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và xây dựng đất nước phát triển phồn vinh, hạnh phúc.

Lắng nghe nhân dân để sắc sảo trong giám sát, phản biện

Chiều cùng ngày, đại biểu chia về các trung tâm thảo luận, cho ý kiến về các nội dung trong chương trình hành động nhiệm kỳ mới.

Thảo luận tại trung tâm thảo luận số 1, các đại biểu đã tham gia ý kiến về "Nâng cao vai trò nòng cốt chính trị của MTTQ VN trong tập hợp, xây dựng và củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc". Phó chủ tịch Ủy ban MTTQ tỉnh An Giang Ngô Phương Vũ nhấn mạnh, Mặt trận cần lắng nghe nhân dân bằng trái tim, bằng hành động và bằng trách nhiệm. Mặt trận phải thật sự gần dân, sát dân, hiểu dân, không chỉ nghe để ghi nhận, mà phải nghe để thấu hiểu, chia sẻ và hành động.

"Mặt trận phải thực hiện tốt phương châm "Tháng nghe dân nói", đây là kênh quan trọng để nắm bắt tâm tư, nguyện vọng, những khó khăn, bức xúc chính đáng của nhân dân, nhất là ở địa bàn vùng đồng bào dân tộc, tôn giáo. Tăng cường đối thoại trực tiếp với chức sắc, chức việc tôn giáo, người có uy tín trong cộng đồng, kịp thời trao đổi, tháo gỡ vướng mắc, tạo sự đồng thuận ngay từ cơ sở", ông Vũ nói.

Chia sẻ thực tiễn từ địa phương, ông Nguyễn Phi Hùng, Phó chủ tịch thường trực Ủy ban MTTQ TP.Đà Nẵng, nêu bật hiệu quả của "Cổng Mặt trận số" kết nối đồng bộ với Fanpage và Zalo. Nhờ số hóa, MTTQ nắm bắt được dư luận, người dân dễ dàng phản ánh, giảm tối đa độ trễ trong xử lý.

Để khắc phục rào cản dữ liệu phân tán, ông Hùng kiến nghị Ủy ban T.Ư MTTQ VN sớm xây dựng Hệ thống dữ liệu tập trung và Bản đồ số ý kiến cử tri toàn quốc, nhằm nhận diện nhanh các vấn đề bức xúc để giám sát và giải quyết kịp thời. "Yêu cầu đặt ra phải có cách tiếp cận mới mang tính hệ thống và đột phá hơn với phương châm: dữ liệu làm trung tâm - công nghệ làm công cụ - sự hài lòng của nhân dân làm thước đo để Mặt trận gần dân, gần cơ sở, gần không gian số", ông Hùng kiến nghị.

Tại trung tâm thảo luận số 2, đóng góp ý kiến và giải pháp nâng cao chất lượng công tác lắng nghe nhân dân nói, giám sát và phản biện xã hội, PGS-TS Nguyễn Kim Hồng, Hiệu trưởng Trường ĐH Nguyễn Tất Thành (TP.HCM), nhấn mạnh MTTQ VN cần đa dạng hóa kênh tiếp cận thông tin trong kỷ nguyên số. Ông Hồng cho rằng: "Việc lắng nghe nhân dân không chỉ là ngồi nghe, mà là nghe có chọn lọc, nghe có thấu hiểu và có phản hồi trách nhiệm. Chỉ khi Mặt trận làm chủ được nguồn thông tin và đảm bảo tính xác thực, vai trò giám sát và phản biện xã hội của Mặt trận mới thực sự sắc bén và hiệu quả".

Chủ tịch Hiệp hội Bệnh viện tư nhân VN Nguyễn Văn Đệ bổ sung, cần nâng cao nhận thức của các cán bộ tại cơ quan quản lý nhà nước về kinh tế đối với ý nghĩa và tầm quan trọng của giám sát và phản biện xã hội, làm sao để các cấp chính quyền lắng nghe, thấu hiểu ý kiến của doanh nghiệp và nhân dân.

Phó chủ tịch Ủy ban MTTQ VN tỉnh Thái Nguyên, Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Thái Nguyên Đỗ Thị Hiền cho rằng hiện công nhân lao động là người tạo ra của cải vật chất cho sự phát triển của quốc gia, nhưng họ cũng là đối tượng yếu thế. Thực tế này đòi hỏi tổ chức công đoàn phải hết sức lắng nghe, thấu hiểu và luôn đứng bên cạnh người lao động. Bà Hiền đề nghị: "Việc chăm lo cho người lao động cần sự vào cuộc của các cấp ủy, chính quyền địa phương thông qua các chế độ chính sách về phúc lợi và đời sống tinh thần".

Ông Vũ Trọng Kim, Chủ tịch Hội Cựu thanh niên xung phong VN, đề cập vấn đề xây dựng khu dân cư kiểu mẫu về tự quản, nếu nhân dân được làm theo, được nói lên ý dân, đúng theo tinh thần của luật Trưng cầu ý dân và luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở, chúng ta sẽ thấy ở nơi đó dân chủ XHCN sẽ đi trước ở địa bàn dân cư.

Cán bộ Mặt trận cần tiêu chí "3 gần, 3 biết, 3 dám"

Cũng tại các trung tâm thảo luận của đại hội, nhiều đại biểu đã đề xuất các giải pháp đổi mới phương thức hoạt động của Mặt trận theo hướng ứng dụng mạnh mẽ KH-CN, chuyển đổi số và tăng cường vai trò kết nối nhằm giải quyết những vấn đề thực tiễn của đời sống xã hội, đặc biệt là phát triển kinh tế biển.

PGS-TS Võ Sĩ Tuấn, nguyên Viện trưởng Viện Hải dương học, Ủy viên Ủy ban MTTQ VN tỉnh Khánh Hòa, đề nghị MTTQ cần phát huy vai trò trung tâm kết nối, quy tụ các tổ chức thành viên, hiệp hội, doanh nghiệp và nhà khoa học để hình thành chuỗi liên kết chặt chẽ, hướng tới xây dựng nền nuôi biển công nghiệp hiện đại. Mặt trận nên lựa chọn một số địa phương để xây dựng mô hình thí điểm ứng dụng KH-CN trong nuôi biển.

Cạnh đó, các đại biểu cũng tập trung thảo luận về yêu cầu đổi mới đội ngũ cán bộ Mặt trận trong giai đoạn mới. Bà Lê Thị Kim Chi, Phó chủ tịch thường trực Liên đoàn Lao động tỉnh Vĩnh Long, đề xuất xây dựng hình mẫu cán bộ Mặt trận với tiêu chí "3 gần, 3 biết, 3 dám", gồm: gần dân, gần cơ sở, gần thực tiễn; biết lắng nghe, biết vận động, biết ứng dụng công nghệ; dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm và dám hành động vì nhân dân. Theo bà Chi, trong bối cảnh chuyển đổi số, hệ thống Mặt trận cần đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo, công nghệ số và các nền tảng truyền thông để nắm bắt dư luận xã hội, tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của người dân, đồng thời lan tỏa các mô hình hay, gương người tốt việc tốt trong cộng đồng.

Chiều cùng ngày, tại trung tâm thảo luận số 4, các đại biểu cũng đã thảo luận với chủ đề "Nâng cao hiệu quả đối ngoại nhân dân, mở rộng hợp tác quốc tế, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc".